Η παγίδα της κλιμάκωσης και η στρατηγική υπομονή του Κόλπου

Το 1981, έξι αραβικές χώρες που συνορεύουν με τον Περσικό Κόλπο ίδρυσαν το Συμβούλιο Συνεργασίας του Κόλπου (GCC) για να αντιμετωπίσουν την απειλή που συνιστούσαν το Ιράν και το Ιράκ, οι ισχυρότεροι και πιο φιλόδοξοι γείτονές τους. Ωστόσο, οι χώρες του GCC απέτυχαν να επιτύχουν πλήρη στρατιωτική συνεργασία και αμυντική ενοποίηση, τουλάχιστον εν μέρει λόγω των αποκλινουσών αντιλήψεών τους για τις περιφερειακές απειλές, του ιστορικού τους να βασίζονται σε διεθνείς συμμαχίες και της έλλειψης μιας δεσμευτικής, ενιαίας διοίκησης.

Το GCC αντιμετωπίζει σήμερα ένα στρατηγικό δίλημμα που εκτείνεται πέρα από την εξισορρόπηση της ιρανικής επιρροής, η οποία έχει μειωθεί αλλά δεν έχει εξαληφθεί. Παρά τους αποκλίνοντες στόχους και τους βαθείς ανταγωνισμούς των μελών, ιδίως μεταξύ της Σαουδικής Αραβίας και των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων (ΗΑΕ), το μπλοκ φαίνεται τώρα να προκρίνει τη στρατηγική αντιστάθμισης κινδύνου (strategic hedging). Τα μέλη του οικοδομούν ασφαλιστικούς, διπλωματικούς και οικονομικούς δεσμούς με πολλαπλές δυνάμεις και δεν ευθυγραμμίζονται πλέον αυστηρά με μία μόνο ομάδα εθνών. Ως εκ τούτου, αντί για στρατιωτική κλιμάκωση ως απάντηση στις απρόκλητες επιθέσεις του Ιράν με πυραύλους και drones, οι χώρες του GCC επέλεξαν να επιδείξουν στρατηγική υπομονή, κατανοώντας τις δυνητικά τεράστιες συνέπειες των αντιποίνων.