ΗΠΑ και Ιράν σε τροχιά συμφωνίας παρά τις δημόσιες απειλές

Οι διαπραγματευτές των ΗΠΑ και του Ιράν πραγματοποίησαν μαραθώνιες συνομιλίες στην Ελβετία μέχρι αργά το βράδυ της Κυριακής, καθώς εργάζονταν για την έναρξη μιας προσπάθειας 60 ημερών με στόχο μια νέα πυρηνική συμφωνία.

Pakistani Prime Minister @CMShehbaz: “I must, at this point in time, with fullest sincerity at my domain, thank President Donald Trump for his visionary and very dynamic leadership, which has resulted in this meeting here today… I think here we are going to have wonderful… pic.twitter.com/UYxhUG6PNN

— Rapid Response 47 (@RapidResponse47) June 21, 2026

Γιατί έχει σημασία: Οι σχεδόν ασταμάτητες συνομιλίες στη Σύνοδο Κορυφής της Λίμνης Λουκέρνης σηματοδοτούν ότι και οι δύο πλευρές παραμένουν δεσμευμένες παρά τις σημαντικές διαφορές τους, και ενδέχεται να θέτουν τις βάσεις για ευρύτερες συζητήσεις σχετικά με την περιφερειακή ασφάλεια.

Οι συνομιλίες, με επικεφαλής τον Αντιπρόεδρο JD Vance και τη συμμετοχή των απεσταλμένων του Λευκού Οίκου Steve Witkoff και Jared Kushner, συνεχίστηκαν μέχρι το βράδυ της Κυριακής, παρά τον ισχυρισμό του Ιράν το Σάββατο ότι κλείνει τα Στενά του Ορμούζ ως απάντηση σε φερόμενες ισραηλινές παραβιάσεις της κατάπαυσης του πυρός στον Λίβανο.

Η κατάσταση των πραγμάτων

Καθώς οι διαπραγματεύσεις ξεκίνησαν στη Λίμνη Λουκέρνη, ο Πρόεδρος Trump εξαπέλυσε αρκετές απειλές κατά του Ιράν, τόσο στον λογαριασμό του στο Truth Social όσο και σε συνέντευξή του στο Fox News.

Ιρανοί αξιωματούχοι απέρριψαν τις απειλές του Trump δημόσια, αλλά έθεσαν επίσης το ζήτημα κατ’ ιδίαν κατά τη διάρκεια των συνομιλιών, αναφέροντας ότι αυτές αποτελούσαν παραβίαση του Άρθρου 1 του μνημονίου συναντίληψης ΗΠΑ-Ιράν, το οποίο ορίζει ότι και τα δύο μέρη θα απέχουν από απειλές χρήσης βίας κατά τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων.

Μια πηγή από μία από τις μεσολαβήτριες χώρες και ένας Αμερικανός διπλωμάτης δήλωσαν ότι, αν και οι Ιρανοί αξιωματούχοι ανέφεραν στους δημοσιογράφους που τους συνοδεύουν ότι αποχώρησαν από τις συνομιλίες σε ένδειξη διαμαρτυρίας για τις δημόσιες απειλές του Trump, στην πράξη οι συνομιλίες συνεχίστηκαν καθ’ όλη τη διάρκεια της ημέρας.

Πίσω από τις κουρτίνες

Ο Αμερικανός διπλωμάτης δήλωσε ότι ένα από τα ζητήματα κατά τη διάρκεια των συζητήσεων ήταν οι «μηχανισμοί αποκλιμάκωσης  στον Λίβανο και η επιβολή της κατάπαυσης του πυρός», εν μέσω συγκρούσεων μεταξύ της Χεζμπολάχ και των ισραηλινών στρατευμάτων στο νότιο τμήμα της χώρας.

Μια πηγή από μία από τις μεσολαβήτριες χώρες χαρακτήρισε τη συζήτηση για τον Λίβανο «τεταμένη».

Οι συνομιλίες επικεντρώθηκαν σε «όλα τα στοιχεία της πυρηνικής συμφωνίας». Οι αξιωματούχοι συζήτησαν επίσης για τα Στενά του Ορμούζ και τις πρόσφατες ιρανικές δηλώσεις σχετικά με πιθανό κλείσιμό τους, ανέφερε ο διπλωμάτης.

«Καταστήσαμε σαφές ότι θέλουμε να διασφαλίσουμε ότι θα παραμείνουν πλήρως ανοιχτά. Σημειώσαμε καλή πρόοδο σε αυτό το μέτωπο», δήλωσε ο Αμερικανός διπλωμάτης.

Ένας δεύτερος διπλωμάτης που συμμετείχε στις συνομιλίες τις περιέγραψε ως «σκληρές αλλά καλές», προσθέτοντας: «Δημιουργήσαμε ένα προσχέδιο το οποίο θα καθοδηγήσει τώρα τις τεχνικές συνομιλίες τις επόμενες εβδομάδες».

Εσμαΐλ Μπαγκάεϊ: Με την παρουσία μεσολαβητών, προβλέφθηκε ένας μηχανισμός για τη διασφάλιση και την παρακολούθηση της συνέχισης της εκεχειρίας στον Λίβανο και σε όλα τα μέτωπα.

Εστίαση

Οι δύο πλευρές συζήτησαν την εφαρμογή του μνημονίου συναντίληψης και τον τρόπο με τον οποίο θα διασφαλιστεί ότι όλα τα μέρη είναι ευθυγραμμισμένα, δήλωσε ο διπλωμάτης.

Οι αξιωματούχοι συζήτησαν επίσης ένα πλαίσιο για τη συνέχιση των συνομιλιών μεταξύ πολιτικών ηγετών και τεχνικών ομάδων.

Εκπρόσωποι από τις ΗΠΑ, το Ιράν, το Πακιστάν και το Κατάρ εμφανίστηκαν ικανοποιημένοι με την πρόοδο των συνομιλιών, σύμφωνα με τον διπλωμάτη.

«Οι μεσολαβητές βοηθούν και τις δύο πλευρές να ξεπεράσουν τα διάφορα ζητήματα. Πιστεύουμε ότι αυτός ο αρχικός γύρος συνομιλιών μάς προετοιμάζει για την οικοδόμηση εμπιστοσύνης στο μέλλον».

Ο Ιρανός Υπουργός Εξωτερικών, Abbas Araghchi, έγραψε στο X ότι οι Πακιστανοί και Καταριανοί μεσολαβητές «πέτυχαν σημαντική πρόοδο για τον τερματισμό του πολέμου στον Λίβανο».

Πρόσθεσε ότι το Ιράν έλαβε εξαιρέσεις  για τις εξαγωγές πετρελαίου και πετροχημικών προϊόντων, καθώς και ότι αποδεσμεύτηκαν ορισμένα δεσμευμένα περιουσιακά στοιχεία. Οι Αμερικανοί αξιωματούχοι δεν το έχουν επιβεβαιώσει αυτό.

«1ο πραγματικό τεστ: ο πυρήνας αποκλιμάκωσης  στον Λίβανο», έγραψε ο Araghchi.

Η γενικότερη εικόνα 

Σε κοινή δήλωση στο τέλος της συνόδου κορυφής στην Ελβετία, οι μεσολαβητές από το Κατάρ και το Πακιστάν ανέφεραν ότι «έχει σημειωθεί ενθαρρυντική πρόοδος» κατά τη διάρκεια των 18 ωρών διαπραγματεύσεων.

Οι αξιωματούχοι των ΗΠΑ και του Ιράν συμφώνησαν να συστήσουν μια Επιτροπή Υψηλού Επιπέδου, η οποία θα παρέχει πολιτική εποπτεία των διαπραγματεύσεων, παράλληλα με ομάδες εργασίας που θα επικεντρώνονται σε πυρηνικά ζητήματα, κυρώσεις και επίλυση διαφορών, ανέφεραν οι μεσολαβητές.

Σύμφωνα με τη δήλωση, οι ΗΠΑ και το Ιράν συμφώνησαν σε έναν οδικό χάρτη για την επίτευξη τελικής συμφωνίας εντός 60 ημερών.

Τα μέρη συμφώνησαν να εγκαταστήσουν μια «γραμμή επικοινωνίας» για τα Στενά του Ορμούζ, η οποία θα λειτουργεί για όσο διάστημα συνεχίζονται οι διαπραγματεύσεις, προκειμένου «να αποφευχθούν περιστατικά και παρανοήσεις με σκοπό την ασφαλή διέλευση εμπορικών πλοίων από τα Στενά του Ορμούζ», ανέφεραν οι μεσολαβητές.

Οι ΗΠΑ και το Ιράν συμφώνησαν επίσης να δημιουργήσουν έναν «πυρήνα αποκλιμάκωσης» (deconfliction cell) μαζί με τον Λίβανο και τους μεσολαβητές «για τη διασφάλιση της τήρησης του τερματισμού των στρατιωτικών επιχειρήσεων στον Λίβανο».

Τι ακολουθεί: Οι τεχνικές ομάδες θα παραμείνουν στην Ελβετία για να συνεχίσουν τις διαπραγματεύσεις για το υπόλοιπο της εβδομάδας.