Πώς η Ρωσία εγκλωβίστηκε στη νέα αμερικανική στρατηγική

Η πολυπολικότητα σημαίνει ελάχιστα πράγματα χωρίς την ικανότητα να αντιστέκεσαι στον καταναγκασμό των ΗΠΑ. Η Μόσχα έχει επιδιώξει μια πολυπολική παγκόσμια τάξη για να αντικαταστήσει την εποχή της αμερικανικής κυριαρχίας που επικράτησε μετά την πτώση της Σοβιετικής Ένωσης. Μια σειρά από σημαντικές γεωπολιτικές εξελίξεις φάνηκαν να ευνοούν το όραμα της Μόσχας, με κυριότερη την άνοδο της Κίνας. Για τη Μόσχα, ένα βασικό κομμάτι του παζλ υποτίθεται ότι θα ήταν η αποχώρηση της Αμερικής από το Ανατολικό Ημισφαίριο και η σιωπηρή αναγνώριση της ρωσικής σφαίρας επιρροής, κυρίως στον μετασοβιετικό χώρο. Όμως ο πόλεμος ΗΠΑ-Ισραήλ εναντίον του Ιράν έδειξε στη Μόσχα ότι είχε παρερμηνεύσει θεμελιωδώς το δόγμα «Πρώτα η Αμερική» (America First) του Αμερικανού Προέδρου Ντόναλντ Τραμπ, θεωρώντας το απομονωτικό και συμβατό με τη ρωσική σφαίρα συμφερόντων. Τώρα, η Ρωσία βρίσκεται αντιμέτωπη με ένα θεμελιώδες πρόβλημα: Αν θέλει να επιδιώξει έναν πολυπολικό κόσμο, πρέπει πρώτα να δημιουργήσει μια αρχιτεκτονική ασφαλείας που θα μπορούσε να αντέξει μια Αμερική που εμφανίζεται αποθρασυμένη, επιθετική και ανεξέλεγκτη.

Τα τελευταία πέντε χρόνια, η Μόσχα έχει υποπέσει σε μια σειρά από θεμελιώδεις, αν όχι καταστροφικούς, λανθασμένους υπολογισμούς στην εξωτερική της πολιτική. Η εισβολή της στην Ουκρανία υποτίθεται ότι θα τελείωνε γρήγορα, με μια κυβέρνηση στο Κίεβο πιστή στη Μόσχα. Το Κρεμλίνο φαίνεται επίσης να διαμόρφωσε την αντίδραση της Δύσης με βάση την εμπειρία του από το 2014, όταν η Ρωσία προσάρτησε την Κριμαία και αντιμετώπισε σημαντικές κυρώσεις – αλλά όχι του είδους που απαιτούσαν έναν συνολικό αναπροσανατολισμό της ρωσικής οικονομίας. Αν και είχε προετοιμαστεί για ορισμένα από τα μέτρα που ανέμενε –όπως ο αποκλεισμός από το διατραπεζικό δίκτυο μηνυμάτων SWIFT– ήταν σαφώς απροετοίμαστη για το πάγωμα εκατοντάδων δισεκατομμυρίων δολαρίων ρωσικών περιουσιακών στοιχείων από την Ευρώπη, τη διακοπή των οικονομικών δεσμών, τη δραστική μείωση των εισαγωγών ρωσικών υδρογονανθράκων και την παροχή μαζικής στρατιωτικής βοήθειας στην Ουκρανία. Το τρίτο λάθος της Μόσχας, όχι λιγότερο θεμελιώδες, ήταν ο τρόπος με τον οποίο προσέγγισε τις σχέσεις της με τον Τραμπ.