FT: Το Ντουμπάι σχεδιάζει νέο λιμάνι για να παρακάμψει το Ορμούζ

Η DP World σχεδιάζει την κατασκευή ενός νέου λιμανιού και ενός τερματικού σταθμού εμπορευματοκιβωτίων στην ανατολική ακτή των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων (ΗΑΕ), γεγονός που θα μειώσει την εξάρτηση του Ντουμπάι από τον κεντρικό του κόμβο στο Τζεμπέλ Άλι (Jebel Ali) και θα παρακάμψει το Στενό του Ορμούζ.

Η εταιρεία διαχείρισης λιμένων με έδρα το Ντουμπάι βρίσκεται σε συνομιλίες για την ανάπτυξη ενός ολοκαίνουργιου λιμανιού πολλαπλών χρήσεων στην παραθαλάσσια περιοχή της Φουτζάιρα (Fujairah), καθώς και ενός νέου τερματικού σταθμού στο υφιστάμενο λιμάνι του ίδιου εμιράτου, σύμφωνα με πηγές που γνωρίζουν το θέμα.

Τις τελευταίες δύο δεκαετίες, η DP World έχει εξελιχθεί σε μία από τις πιο δραστήριες διεθνώς οντότητες των ΗΑΕ, χτίζοντας μια αυτοκρατορία λιμένων και logistics σε όλο τον κόσμο, όμως το Τζεμπέλ Άλι παραμένει το «κόσμημα του στέμματος» για τον όμιλο και τον ιδιοκτήτη του, το Ντουμπάι.

Η μεταφορά μέρους της χωρητικότητας του λιμανιού εκτός του Ντουμπάι σηματοδοτεί μια κοσμογονική αλλαγή για το εμιράτο, το οποίο καθιερώθηκε ως παγκόσμιος κόμβος εμπορίου και χρηματοοικονομικών, εν μέρει χάρη στην ανάπτυξη του Τζεμπέλ Άλι.

Ωστόσο, τα σχέδια της DP World ευθυγραμμίζονται με μια ευρύτερη πρωτοβουλία της κυβέρνησης των ΗΑΕ, η οποία επιχειρεί να θωρακίσει την οικονομία της έναντι μελλοντικών εχθροπραξιών με το Ιράν, μειώνοντας την εξάρτησή της από τα στενά, όπου η ναυσιπλοΐα έχει διαταραχθεί από επιθέσεις ιρανικών drones και πυραύλων μετά την αμερικανοϊσραηλινή επίθεση.

Το νέο έργο θα ενισχύσει την παρουσία της DP World στον Κόλπο του Ομάν, επιτρέποντας στα εμπορευματοκιβώτια να εισέρχονται και να εξέρχονται από τη χώρα χωρίς να χρειάζεται να περάσουν από τα στενά, προτού μεταφερθούν οδικώς με φορτηγά στο Ντουμπάι, το Άμπου Ντάμπι και τις γειτονικές χώρες του Κόλπου.

Από την έναρξη του πολέμου στα τέλη Φεβρουαρίου, το Ιράν έχει εκτοξεύσει σχεδόν 3.000 drones ή πυραύλους εναντίον των ΗΑΕ — περισσότερα από κάθε άλλη χώρα. Στις αρχές της σύγκρουσης, ξέσπασε πυρκαγιά στο Τζεμπέλ Άλι, την οποία οι αρχές απέδωσαν σε πτώση συντριμμιών μετά από αναχαίτιση πυραύλου.

Ο πόλεμος με το Ιράν σηματοδότησε ένα ακόμη δύσκολο κεφάλαιο για τον όμιλο, ο οποίος μόλις λίγες εβδομάδες πριν ξεσπάσει η σύγκρουση είχε απομακρύνει τον επί σειρά ετών πρόεδρο και διευθύνοντα σύμβουλό του, Σουλτάν Αχμέντ μπιν Σουλαγιέμ (Sultan Ahmed bin Sulayem), από τη θέση του λόγω των διασυνδέσεών του με τον καταδικασμένο για σεξουαλικά εγκλήματα κατά ανηλίκων, Τζέφρι Επστάιν (Jeffrey Epstein).

Η δραστηριότητα στο Τζεμπέλ Άλι, το μεγαλύτερο λιμάνι εμπορευματοκιβωτίων της περιοχής, μειώθηκε κατά 90% έως 95% αφού το Ιράν έκλεισε τα στενά ως απάντηση στις αμερικανοϊσραηλινές επιθέσεις, γεγονός που ώθησε την εταιρεία διαχείρισης του λιμανιού να αναζητήσει εναλλακτικές λύσεις, ανέφεραν οι ίδιες πηγές.

Η DP World συζητά τώρα ένα προσύμφωνο όρων (term sheet) με κυβερνητικούς αξιωματούχους, με τη δομή και τη χρηματοδότηση του νέου έργου να μην έχουν ακόμη οριστικοποιηθεί, πρόσθεσαν οι πηγές. Το νέο λιμάνι θα μπορούσε να ολοκληρωθεί ακόμη και εντός ενάμισι έτους, δήλωσε ανώτερο στέλεχος της εταιρείας.

Η DP World αρνήθηκε να επιβεβαιώσει λεπτομέρειες για τυχόν έργα στην ανατολική ακτή, αλλά δήλωσε ότι: «Υπάρχουν σχέδια στα σκαριά για διαφοροποίηση, προκειμένου να ξεπεραστεί αυτή η αναταραχή».

Αξιωματούχοι του Κόλπου δήλωσαν ότι η μετατόπιση προς τα ανατολικά δεν σημαίνει ότι το Τζεμπέλ Άλι θα αντικατασταθεί πλήρως. Ο συγκεκριμένος κόμβος, που χτίστηκε και επεκτάθηκε σε βάθος δεκαετιών, περιλαμβάνει μια τεράστια ελεύθερη οικονομική ζώνη, αποθήκες καθώς και εγκαταστάσεις βαριάς βιομηχανίας.

«Το Τζεμπέλ Άλι θα συνεχίσει να είναι το Τζεμπέλ Άλι», δήλωσε ανώτερο στέλεχος της εταιρείας στους FT. «Δεν πρόκειται ποτέ να υποβαθμιστεί ή να συρρικνωθεί».

Η DP World θα επενδύσει αρχικά εκατοντάδες εκατομμύρια δολάρια για την ανάπτυξη των νέων εγκαταστάσεων, αλλά το ποσό αυτό θα μπορούσε να αυξηθεί με την πάροδο του χρόνου, ανάλογα με την πρόσθετη χωρητικότητα που θα απαιτηθεί, ανέφεραν οι ίδιες πηγές.

«Έχουμε το δικό μας σχέδιο και είμαστε πολύ ενεργοί στην εξέταση της ανατολικής ακτής σε ό,τι αφορά την DP World», δήλωσε το ανώτερο στέλεχος. «Πρόκειται για μια αμυντική κίνηση σε περίπτωση που τα πράγματα πάνε στραβά».

Τα σχέδια της DP World υπογραμμίζουν πώς ο πόλεμος με το Ιράν ανάγκασε κυβερνήσεις και εταιρείες στην περιοχή να αναθεωρήσουν τις υποδομές και τους οικονομικούς διαδρόμους που είχαν αναπτυχθεί με την προϋπόθεση ότι η διέλευση από τα στενά θα ήταν απρόσκοπτη.

Πριν από τον πόλεμο, η κίνηση στα στενά ανερχόταν σε περίπου 135 πλοία την ημέρα, αλλά μετά βίας έχει ξεπεράσει τις 40 διελεύσεις ημερησίως από τότε που η θαλάσσια οδός κηρύχθηκε για λίγο και πάλι ανοιχτή, μετά την υπογραφή προσωρινής εκεχειρίας μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν.

Η εύθραυστη κατάσταση της διπλωματικής διαδικασίας υπογραμμίστηκε από την κλιμάκωση των εκατέρωθεν πληγμάτων και των ιρανικών επιθέσεων κατά της ναυσιπλοΐας στο στενό πέρασμα την περασμένη εβδομάδα. Οι τελευταίες εχθροπραξίες προκάλεσαν για άλλη μια φορά τη μείωση της κίνησης σε ελάχιστα επίπεδα.

Το λιμάνι του Τζεμπέλ Άλι, το οποίο διαχειρίστηκε 15,6 εκατομμύρια εμπορευματοκιβώτια 20 ποδών (TEU) πέρυσι, διαδραμάτισε κεντρικό ρόλο στην καθιέρωση του Ντουμπάι ως παγκόσμιου κόμβου logistics και επανεξαγωγών, ιδιαίτερα μεταξύ Κίνας και Αφρικής. Ωστόσο, η τοποθεσία του σημαίνει ότι εξαρτάται από το στενό θαλάσσιο πέρασμα μεταξύ Ιράν και Ομάν.

«Ο αντίκτυπος στο Τζεμπέλ Άλι είναι πιθανό να είναι σημαντικός και μόνιμος», δήλωσε ο Λαρς Γιένσεν (Lars Jensen), διευθύνων σύμβουλος της συμβουλευτικής εταιρείας Vespucci Maritime.

Ο οίκος αξιολόγησης Moody’s ανέφερε ότι εκτιμά πως τα συνολικά κέρδη της DP World θα μειωθούν από 6,6 δισεκατομμύρια δολάρια το 2025 σε περίπου 5,9 δισεκατομμύρια δολάρια φέτος, ως αποτέλεσμα της σύγκρουσης.

Από την έναρξη του πολέμου, η εταιρεία έχει ήδη στηριχθεί στις εγκαταστάσεις της ανατολικής ακτής της χώρας, εκτρέποντας αποστολές φορτίων από το Τζεμπέλ Άλι προς τα λιμάνια της Φουτζάιρα και του γειτονικού Χορ Φακάν (Khor Fakkan), τα οποία παρουσιάζουν μεγάλη συμφόρηση ως αποτέλεσμα της κρίσης.

Τα νέα σχέδια έρχονται σε μια περίοδο που η Gulftainer, με έδρα τη Σάρτζα (Sharjah), επιδιώκει τη δική της επέκταση στο γειτονικό Χορ Φακάν, έναν σημαντικό τερματικό σταθμό εμπορευματοκιβωτίων που βρίσκεται επίσης στην ανατολική ακτή των ΗΑΕ. Η εταιρεία ανακοίνωσε νωρίτερα αυτόν τον μήνα ένα επενδυτικό σχέδιο ύψους 2 δισεκατομμυρίων δολαρίων για την αύξηση της χωρητικότητας στο Χορ Φακάν.

Η Φουτζάιρα, ένα από τα επτά εμιράτα που απαρτίζουν τα ΗΑΕ, διαδραματίζει ήδη στρατηγικό ρόλο στην ενεργειακή υποδομή των ΗΑΕ, καθώς το Άμπου Ντάμπι εξάγει μέρος του αργού πετρελαίου του μέσω αυτής, με σχέδια μάλιστα για αύξηση των όγκων προκειμένου να παρακάμψει το Ορμούζ.