Ο διευθυντής της CIA φέρεται να επιχείρησε να ανοίξει νέο διπλωματικό δίαυλο με το Κρεμλίνο, ενώ η Ουάσινγκτον αναζητά τρόπο επανεκκίνησης των διαπραγματεύσεων για την Ουκρανία.

Μια αιφνιδιαστική διπλωματική πρωτοβουλία φαίνεται πως ανέλαβε ο διευθυντής της CIA, Τζον Ράτκλιφ, κατά τη μυστική επίσκεψή του στη Μόσχα στις αρχές της εβδομάδας, προτείνοντας τη διεξαγωγή τριμερούς συνάντησης ανάμεσα στον πρόεδρο των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ, τον Ρώσο πρόεδρο Βλαντίμιρ Πούτιν και τον Ουκρανό πρόεδρο Βολοντίμιρ Ζελένσκι, σύμφωνα με δύο πηγές που επικαλείται το Axios.

Η πρόταση εντάσσεται στη νέα προσπάθεια της Ουάσινγκτον να επαναφέρει τις διαπραγματεύσεις για τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία, σε μια περίοδο όπου οι συνομιλίες παραμένουν ουσιαστικά παγωμένες.

Ο πρώτος άμεσος ρόλος του Ράτκλιφ στη διπλωματία

Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, πρόκειται για την πρώτη φορά που ο επικεφαλής της CIA εμπλέκεται προσωπικά στη διπλωματική προσπάθεια για την επίτευξη μιας σημαντικής προόδου μεταξύ Ρωσίας και Ουκρανίας.

Η αποστολή του στη Μόσχα δεν είχε μόνο συμβολικό χαρακτήρα. Στόχος ήταν να διαπιστωθεί κατά πόσο οι επικεφαλής των ρωσικών υπηρεσιών πληροφοριών θα μπορούσαν να επηρεάσουν τον Βλαντίμιρ Πούτιν ώστε να εξετάσει την επανέναρξη διαπραγματεύσεων με την Ουκρανία υπό αμερικανική διαμεσολάβηση.

Την Παρασκευή, Αμερικανοί αξιωματούχοι ενημέρωσαν τον Ζελένσκι τόσο για το περιεχόμενο των επαφών του Ράτκλιφ στη Μόσχα όσο και για την πρόταση της τριμερούς συνόδου.

Η ιδέα δεν είναι νέα. Η κυβέρνηση Τραμπ την έχει θέσει και στο παρελθόν, με τον Ζελένσκι να εμφανίζεται θετικός, ενώ ο Πούτιν μέχρι σήμερα την έχει απορρίψει.

Οι συναντήσεις με Ναρίσκιν και Μπόρτνικοφ

Κατά τη διάρκεια της μυστικής επίσκεψης, ο Ράτκλιφ συναντήθηκε με δύο από τους ισχυρότερους ανθρώπους του ρωσικού μηχανισμού ασφαλείας:

• τον Σεργκέι Ναρίσκιν, επικεφαλής της Υπηρεσίας Εξωτερικών Πληροφοριών (SVR),

• και τον Αλεξάντερ Μπόρτνικοφ, διευθυντή της Ομοσπονδιακής Υπηρεσίας Ασφαλείας (FSB).

Ο ίδιος ο Ντόναλντ Τραμπ χαρακτήρισε την επίσκεψη «συνήθη υπηρεσιακή δραστηριότητα», διαψεύδοντας ότι επρόκειτο για αποστολή προειδοποίησης προς τη Ρωσία σχετικά με ενδεχόμενη επίθεση σε έδαφος του ΝΑΤΟ.

Η «ζοφερή εκτίμηση» για τον πόλεμο

Σύμφωνα με τους New York Times, ο Ράτκλιφ παρουσίασε στον Μπόρτνικοφ μια ιδιαίτερα απαισιόδοξη εκτίμηση για την πορεία του πολέμου, υποστηρίζοντας ότι η Ρωσία θα έπρεπε να προχωρήσει σε συμφωνία προτού επιδεινωθεί περαιτέρω η θέση της.

Οι πηγές του Axios αναφέρουν ότι ο επικεφαλής της CIA αποχώρησε από τη Μόσχα με την εντύπωση πως ο Μπόρτνικοφ αποτελεί έναν συνομιλητή που θα μπορούσε να συμβάλει στην επανεκκίνηση των διπλωματικών προσπαθειών.

Η CIA αρνήθηκε να σχολιάσει τις πληροφορίες.

Το Κίεβο παραμένει δύσπιστο

Παρά τη νέα αμερικανική πρωτοβουλία, η ουκρανική πλευρά εξακολουθεί να αντιμετωπίζει με μεγάλη επιφύλαξη τις προθέσεις του Κρεμλίνου.

Ο αναπληρωτής επικεφαλής του προεδρικού γραφείου της Ουκρανίας, Πάβλο Παλίσα, δήλωσε ότι οι ουκρανικές υπηρεσίες πληροφοριών εκτιμούν πως ο Πούτιν έχει ήδη δώσει εντολή για την προετοιμασία πολλαπλών επιχειρησιακών σχεδίων επίθεσης στη βόρεια Ουκρανία, με το Κίεβο και το Τσερνίχιβ να θεωρούνται βασικοί στόχοι.

Οι συνομιλίες μπορεί να επιστρέψουν τον Σεπτέμβριο

Οι διαπραγματεύσεις υπό αμερικανική διαμεσολάβηση είχαν διακοπεί στα μέσα Φεβρουαρίου, όταν ξέσπασε ο πόλεμος με το Ιράν.

Έκτοτε, οι απεσταλμένοι του Λευκού Οίκου, Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ, πραγματοποίησαν ξεχωριστές επαφές με Ρώσους και Ουκρανούς διαπραγματευτές, χωρίς όμως ουσιαστική πρόοδο.

Ωστόσο, ο επικεφαλής του γραφείου πληροφοριών της Ουκρανίας, Κίριλο Μπουντάνοφ, εκτίμησε ότι οι συνομιλίες με ρωσική συμμετοχή και αμερικανική διαμεσολάβηση θα μπορούσαν να επανεκκινήσουν μέσα στον Σεπτέμβριο.

Η τοποθέτηση Ζελένσκι

Ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι ευχαρίστησε την Παρασκευή τις Ηνωμένες Πολιτείες για «τον αναγκαίο τόνο της συνομιλίας με τη Ρωσία», σημειώνοντας ότι η κυβέρνηση Τραμπ «προωθεί μια ρεαλιστική αντίληψη για όσα πρέπει να γίνουν και για όσα πρέπει να επιτευχθούν».

Στρατηγική ανάγνωση

Πέρα από τη δημόσια διάσταση της επίσκεψης, η αποστολή του Τζον Ράτκλιφ αποκαλύπτει ότι η Ουάσινγκτον επιχειρεί να χρησιμοποιήσει τα κανάλια των υπηρεσιών πληροφοριών ως παράλληλο διπλωματικό εργαλείο. Η επιλογή των συνομιλητών –του Ναρίσκιν και κυρίως του Μπόρτνικοφ– δείχνει ότι οι ΗΠΑ αναζητούν επιρροή στον στενό πυρήνα του συστήματος ασφαλείας του Πούτιν, την ώρα που το Κίεβο προειδοποιεί για πιθανή νέα ρωσική κλιμάκωση πριν από οποιαδήποτε ουσιαστική επανέναρξη των διαπραγματεύσεων.

O Πούτιν, ο Ναρίσκιν και το μήνυμα της CIA