Το Κάιρο στο επίκεντρο της αντιπαράθεσης ΗΠΑ – Κίνας για την Τεχνητή Νοημοσύνη
Η τριήμερη επίσκεψη του Κινέζου προέδρου σηματοδοτεί την εμβάθυνση της στρατηγικής σχέσης Πεκίνου–Καΐρου, ενώ η Huawei και η στρατιωτική συνεργασία φέρνουν την Αίγυπτο στο επίκεντρο του ανταγωνισμού των μεγάλων δυνάμεων.
Ο πρόεδρος της Κίνας, Σι Τζινπίνγκ, έφθασε την Τρίτη στο Κάιρο για επίσημη τριήμερη επίσκεψη, πραγματοποιώντας το πρώτο του ταξίδι στην Αίγυπτο μετά από δέκα χρόνια. Η επίσκεψη πραγματοποιείται σε μια περίοδο κατά την οποία η οικονομικά πιεσμένη Αίγυπτος αναζητά νέες πηγές χρηματοδότησης και επενδύσεων, ενώ το Πεκίνο επιδιώκει να εδραιώσει την παρουσία του στην τεχνητή νοημοσύνη, τις υποδομές και την άμυνα της μεγαλύτερης αραβικής χώρας της Βόρειας Αφρικής.
Ο Σι, συνοδευόμενος από τη σύζυγό του Πενγκ Λιγιουάν, έγινε δεκτός στο Διεθνές Αεροδρόμιο του Καΐρου από τον πρόεδρο Αμπντέλ Φατάχ αλ-Σίσι και τη σύζυγό του Εντισάρ Άμερ.
Σύμφωνα με την αιγυπτιακή προεδρία, η επίσκεψη πραγματοποιείται στο πλαίσιο της ενίσχυσης της πολιτικής, οικονομικής και αναπτυξιακής συνεργασίας των δύο χωρών, καθώς και της αναθεώρησης της Συνολικής Συμφωνίας Στρατηγικής Εταιρικής Σχέσης που υπεγράφη το 2014.
I’m in Cairo, #Egypt and the whole country is ready to welcome🇨🇳Chinese President Xi Jinping for his state visit to🇪🇬Egypt.
China’s relations with Egypt are being at their best in history. Through this visit, China-Egypt ties will evolve from infrastructure cooperation into a… pic.twitter.com/4INjZZDOIV
— Shen Shiwei 沈诗伟 (@shen_shiwei) September 1, 2026
Η Huawei ανοίγει νέο μέτωπο με την Ουάσιγκτον
Η σημαντικότερη διάσταση της επίσκεψης αφορά την τεχνολογική συνεργασία.
Τον προηγούμενο μήνα η κινεζική Huawei κατέθεσε επίσημη πρόταση για την κατασκευή προηγμένων κέντρων δεδομένων τεχνητής νοημοσύνης στην Αίγυπτο, καθώς και για την προμήθεια περισσότερων από 2.000 προηγμένων AI chips που θα χρησιμοποιηθούν σε κυβερνητικά data centers, στρατιωτικές εφαρμογές, συστήματα επιτήρησης και δημόσιες υπηρεσίες.
Εάν εγκριθεί, το έργο θα προσφέρει στην Huawei ένα εξαιρετικά σημαντικό στρατηγικό προγεφύρωμα στη δεύτερη μεγαλύτερη οικονομία της Αφρικής.
Η προοπτική αυτή έχει προκαλέσει έντονη ανησυχία στην Ουάσιγκτον, η οποία βλέπει την αυξανόμενη τεχνολογική επιρροή της Κίνας να διεισδύει σε έναν από τους παραδοσιακούς στρατηγικούς εταίρους των Ηνωμένων Πολιτειών στη Μέση Ανατολή.
Λίγο πριν την άφιξή του, ο Σι δημοσίευσε άρθρο στην αιγυπτιακή Ahram Online, καλώντας σε βαθύτερη στρατηγική συνεργασία, ενίσχυση των έργων της Πρωτοβουλίας Belt and Road, μεγαλύτερες πολιτιστικές ανταλλαγές και στενότερη συνεργασία Κίνας–Αραβικού κόσμου και Κίνας–Αφρικής.
Η οικονομική εξισορρόπηση του Καΐρου
Οι σχέσεις Κίνας–Αιγύπτου έχουν ενισχυθεί σημαντικά από τότε που ο Σίσι ανέλαβε την εξουσία το 2013.
Ήδη από το 2014, λίγο μετά την εκλογή του, πραγματοποίησε επίσημη επίσκεψη στην Κίνα, όπου οι δύο χώρες αναβάθμισαν τις σχέσεις τους σε Συνολική Στρατηγική Εταιρική Σχέση.
Η οικονομική διάσταση αυτής της συνεργασίας έχει αποκτήσει ακόμη μεγαλύτερη σημασία τα τελευταία χρόνια.
Το Πεκίνο προωθεί οργανισμούς όπως οι BRICS και ο Οργανισμός Συνεργασίας της Σαγκάης (SCO) ως εναλλακτικούς πυλώνες της διεθνούς οικονομικής τάξης, επιδιώκοντας να μειώσει την εξάρτηση των περιφερειακών κρατών από τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Η Αίγυπτος εντάχθηκε επίσημα στους BRICS τον Ιανουάριο του 2024, ενώ από το 2022 συμμετέχει ως εταίρος διαλόγου στον SCO.
Για το Κάιρο, η κινεζική χρηματοδότηση αποτελεί πολύτιμη ανάσα απέναντι στις συνεχιζόμενες οικονομικές πιέσεις.
Δισεκατομμύρια σε επενδύσεις και χρηματοδότηση
Η Κίνα έχει στηρίξει την Αίγυπτο με μια σειρά σημαντικών οικονομικών εργαλείων.
Τον Ιούνιο οι κεντρικές τράπεζες των δύο χωρών ανανέωσαν και επέκτειναν τη συμφωνία ανταλλαγής νομισμάτων (currency swap) στα 30 δισεκατομμύρια γουάν, περίπου 4,4 δισεκατομμύρια δολάρια, από 18 δισεκατομμύρια γουάν προηγουμένως.
Η συμφωνία επιτρέπει μεγαλύτερο μέρος του διμερούς εμπορίου να πραγματοποιείται σε αιγυπτιακές λίρες και γουάν, μειώνοντας την εξάρτηση από το αμερικανικό δολάριο.
Η κινεζική στήριξη ξεκίνησε ήδη από το 2016 με πακέτο ρευστότητας ύψους 1 δισεκατομμυρίου δολαρίων, το οποίο αργότερα αυξήθηκε στα 2 δισεκατομμύρια για την ενίσχυση των συναλλαγματικών αποθεμάτων της χώρας.
Παράλληλα, κινεζικές εταιρείες έχουν επενδύσει δισεκατομμύρια δολάρια σε βιομηχανικά και κατασκευαστικά έργα, ιδιαίτερα στη Ζώνη Οικονομικής Ανάπτυξης της Διώρυγας του Σουέζ.
Γιατί το Σουέζ είναι κομβικό για την Κίνα
Η γεωγραφική θέση της Αιγύπτου αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους λόγους για τους οποίους το Πεκίνο επενδύει τόσο έντονα στη χώρα.
Η Διώρυγα του Σουέζ αποτελεί κρίσιμο κόμβο της κινεζικής Belt and Road Initiative, προσφέροντας ταχύτερη πρόσβαση στις ευρωπαϊκές και μεσογειακές αγορές.
Το 2025 το διμερές εμπόριο έφθασε τα 20,8 δισεκατομμύρια δολάρια, αυξημένο κατά σχεδόν 20% σε ετήσια βάση, καθιστώντας την Κίνα τον μεγαλύτερο εμπορικό εταίρο της Αιγύπτου.
Η στρατιωτική συνεργασία περνά σε νέα φάση
Η επίσκεψη του Σι συμπίπτει και με μια περίοδο έντονης στρατιωτικής προσέγγισης.
Στις 22 Αυγούστου, οι αεροπορίες των δύο χωρών ξεκίνησαν τη δεύτερη κοινή αεροπορική άσκηση στην Αίγυπτο με την ονομασία Eagles of Civilization, συνέχεια της πρώτης διοργάνωσης που πραγματοποιήθηκε τον Απρίλιο του 2025.
Οι φετινές ασκήσεις περιλαμβάνουν:
-
μαχητικά J-10C,
-
αεροσκάφη έγκαιρης προειδοποίησης,
-
ιπτάμενα τάνκερ ανεφοδιασμού,
-
αιγυπτιακά MiG-29,
-
καθώς και τα μεγαλύτερα κινεζικά μαχητικά J-16, τα οποία συμμετέχουν για πρώτη φορά.
Παράλληλα, πληροφορίες αναφέρουν ότι η Αίγυπτος υπέγραψε συμφωνία για την αγορά μαχητικών J-10C από την Κίνα τον Αύγουστο του 2024, χωρίς ωστόσο να έχει υπάρξει ακόμη επίσημη επιβεβαίωση.
Ο πρώην ανώτατος αξιωματικός του αιγυπτιακού στρατού, υποστράτηγος Σαμίρ Φάραγκ, δήλωσε επίσης ότι η χώρα απέκτησε το κινεζικό αντιαεροπορικό σύστημα μεγάλου βεληνεκούς HQ-9B, που αναπτύχθηκε από την China Aerospace Science and Industry Corporation.
Η γεωπολιτική σημασία της επίσκεψης
Η επίσκεψη του Σι Τζινπίνγκ στο Κάιρο υπερβαίνει κατά πολύ το επίπεδο μιας διμερούς συνάντησης.
Η Αίγυπτος επιχειρεί να ισορροπήσει ανάμεσα στη διαχρονική στρατηγική σχέση της με τις Ηνωμένες Πολιτείες και στη ραγδαία διεύρυνση των οικονομικών, τεχνολογικών και στρατιωτικών δεσμών της με την Κίνα.
Για το Πεκίνο, η χώρα αποτελεί ταυτόχρονα πύλη προς την Αφρική, τον αραβικό κόσμο και τη Μεσόγειο, ενώ η πρόσβαση στη Διώρυγα του Σουέζ προσδίδει ιδιαίτερη αξία στη στρατηγική του Belt and Road.
Η αντιπαράθεση γύρω από την τεχνητή νοημοσύνη και την Huawei δείχνει ότι ο ανταγωνισμός ΗΠΑ–Κίνας δεν περιορίζεται πλέον στους ημιαγωγούς ή την Ταϊβάν, αλλά επεκτείνεται σε κρίσιμους εταίρους της Ουάσιγκτον, όπως η Αίγυπτος, όπου οικονομία, τεχνολογία και άμυνα συνδέονται πλέον σε ένα ενιαίο γεωπολιτικό πεδίο.
Πηγές
-
Al-Monitor – Xi makes first Egypt visit in decade as Cairo gets caught in US-China AI row
-
Ahram Online – Άρθρο του Σι Τζινπίνγκ πριν από την επίσκεψη στο Κάιρο
-
Egyptian Presidency – Ανακοίνωση για την επίσημη επίσκεψη και τη Στρατηγική Εταιρική Σχέση Κίνας–Αιγύπτου