Η «Παγίδα του Καλωδίου»:Επιχειρησιακές προτάσεις απέναντι στη νέα τουρκική πολιτική
Γράφει ο Δημήτριος Τσαϊλάς*
Η νέα φάση του Great Sea Interconnector (GSI) δεν είναι πλέον μόνο ενεργειακό ζήτημα. Είναι δοκιμασία στρατηγικής διαχείρισης.
Η Τουρκία επαναφέρει δημόσια τη θέση ότι εργασίες του GSI σε θαλάσσιες περιοχές που θεωρεί ότι εμπίπτουν στα δικαιώματά της δεν μπορούν να πραγματοποιηθούν χωρίς προηγούμενη έγκριση της Άγκυρας. Η ελληνική πλευρά έχει δηλώσει αντιθέτως ότι η αδειοδότηση του έργου γίνεται από την Ελλάδα και ότι η Τουρκία μπορεί να ενημερώνεται μέσω των προβλεπόμενων διαδικασιών. Η διαφωνία, επομένως, δεν είναι πλέον αφηρημένη. Αφορά το ποιος καθορίζει τους όρους υπό τους οποίους μπορεί να πραγματοποιηθεί ένα ευρωπαϊκό ενεργειακό έργο και χρειάζεται προκαθορισμένο επιχειρησιακό σχέδιο πολιτικής και πιθανής αντιμετώπισης κρίσης.
Η βασική αδυναμία μιας γενικής στρατηγικής είναι ότι λέει τι θέλει να πετύχει, αλλά όχι τι κάνει την επόμενη ημέρα. Στην περίπτωση του GSI η ελληνική πολιτική πρέπει να απαντά, εκ των προτέρων, σε πέντε ερωτήματα:
- Ποιος αποφασίζει;
- Ποιος ενημερώνει;
- Ποιος επιτηρεί;
- Ποια είναι η προβλεπόμενη αντίδραση σε κάθε επίπεδο παρεμπόδισης;
- Πώς επιστρέφουμε από την κρίση στην κανονικότητα;
Αυτές οι απαντήσεις πρέπει να υπάρχουν πριν από την επανέναρξη των ερευνών. Ως εκ τούτου δίνουμε δεκαπέντε ενέργειες και πως αυτές μπορούν να εφαρμοστούν με σκοπό να επιτύχουμε το σκοπό μας.
- Εθνικό σχέδιο GSI με συγκεκριμένο κυβερνητικό υπεύθυνο
Τι πρέπει να γίνει
Να εγκριθεί ένα Εθνικό Σχέδιο Διαχείρισης Κινδύνου και Κρίσης GSI, όχι ως θεωρητικό κείμενο αλλά ως επιχειρησιακό πρωτόκολλο.
Το σχέδιο να περιλαμβάνει:
- αλυσίδα πολιτικής απόφασης,
- αρμοδιότητες κάθε υπουργείου,
- διαδικασία ενημέρωσης της Κύπρου,
- διαδικασία ενημέρωσης της ΕΕ,
- κανόνες δημόσιας επικοινωνίας,
- διαδικασία αντιμετώπισης περιστατικού στη θάλασσα,
- νομική τεκμηρίωση,
- και διαδικασία μετάβασης από κανονική λειτουργία σε κατάσταση κρίσης.
Υπεύθυνος
Γραφείο Πρωθυπουργού / ΚΥΣΕΑ.
Συμμετέχουν
ΥΠΕΞ, ΥΠΕΘΑ, ΥΠΕΝ, ΓΕΕΘΑ, Λιμενικό, ΑΔΜΗΕ/GSI και οι αρμόδιες υπηρεσίες πληροφοριών και κυβερνοασφάλειας.
Ενέργεια
Ένα ενιαίο National GSI Crisis Plan, με σαφή κατανομή αρμοδιοτήτων και επίπεδα ενεργοποίησης.
Χρόνος
Πριν από οποιαδήποτε νέα θαλάσσια ερευνητική δραστηριότητα. Η ΕΕ ήδη συστήνει ισχυρότερη εθνική διακυβέρνηση και συντονισμό για την ασφάλεια υποθαλάσσιων καλωδίων.
- «Κόκκινες γραμμές» για κάθε πιθανό τουρκικό σενάριο
Δεν αρκεί η γενική διατύπωση «θα αντιμετωπιστεί κατάλληλα». Πρέπει να υπάρχουν προκαθορισμένα σενάρια.
Επίπεδο Α — Ρητορική αμφισβήτηση
Τουρκική δήλωση ή ανακοίνωση ότι το έργο παραβιάζει τουρκικά δικαιώματα.
Ενέργεια:
- ΥΠΕΞ εκδίδει τεκμηριωμένη απάντηση.
- Ενημερώνονται οι εταίροι της ΕΕ.
- Δεν πραγματοποιείται στρατιωτική κλιμάκωση μόνο λόγω δήλωσης.
- Καταγράφεται επίσημα η θέση για μελλοντική νομική χρήση.
Επίπεδο Β — Διπλωματική ή διοικητική παρεμπόδιση
Π.χ. τουρκική ανακοίνωση που επιχειρεί να ακυρώσει ή να περιορίσει τη δραστηριότητα.
Ενέργεια:
- ενεργοποίηση διπλωματικού μηχανισμού,
- ενημέρωση ΕΕ,
- νομική αξιολόγηση,
- δημόσια επαναβεβαίωση του θεσμικού πλαισίου του έργου.
Επίπεδο Γ — Παρεμπόδιση στη θάλασσα
Παρουσία ή συμπεριφορά που εμποδίζει πρακτικά τη δραστηριότητα.
Ενέργεια:
- άμεση επιχειρησιακή αναφορά,
- επικοινωνία μεταξύ αρμόδιων αρχών,
- ενεργοποίηση Αθήνας–Λευκωσίας,
- ενημέρωση ΚΥΣΕΑ,
- ευρωπαϊκή ενημέρωση,
- προσπάθεια αποκλιμάκωσης χωρίς αλλαγή της νομικής θέσης.
Επίπεδο Δ — Επικίνδυνη φυσική παρενόχληση
Ενέργεια που δημιουργεί άμεσο κίνδυνο για προσωπικό ή πλοία.
Ενέργεια:
- προτεραιότητα στην ασφάλεια προσωπικού,
- διαχείριση του συμβάντος από τις αρμόδιες επιχειρησιακές αρχές,
- άμεση πολιτική ενημέρωση,
- ενεργοποίηση προκαθορισμένου μηχανισμού κρίσης.
Επίπεδο Ε — Πρόκληση σοβαρής ζημιάς
Εδώ η πολιτική απόφαση μεταφέρεται στο ανώτατο κυβερνητικό επίπεδο και αξιολογούνται οι πραγματικές συνθήκες, το διεθνές δίκαιο και οι διαθέσιμες επιλογές.
Γιατί χρειάζεται αυτό
Για να μην αναγκάζεται η πολιτική ηγεσία να αποφασίζει υπό πίεση για το ποιο είναι το επόμενο βήμα.
- Μόνιμο GSI Crisis Cell — όχι επιτροπή που συνεδριάζει μόνο σε κρίση
Τι πρέπει να γίνει
Να δημιουργηθεί μικρός μόνιμος GSI Crisis Cell.
Δεν χρειάζεται νέα μεγάλη γραφειοκρατική δομή.
Χρειάζεται ένας μόνιμος μηχανισμός που θα έχει:
- επιχειρησιακή εικόνα,
- διπλωματική εικόνα,
- νομική εικόνα,
- ενεργειακή εικόνα,
- ευρωπαϊκή εικόνα.
Υπεύθυνος
Γραφείο Πρωθυπουργού / Γενική Γραμματεία Πρωθυπουργού.
Συμμετοχή
Ένας ανώτερος εκπρόσωπος από ΥΠΕΞ, ΥΠΕΘΑ, ΥΠΕΝ, ΓΕΕΘΑ, Λιμενικό και ΑΔΜΗΕ/GSI.
Ενέργεια
Μία κοινή ημερήσια εικόνα κατάστασης όταν το έργο βρίσκεται σε φάση αυξημένου κινδύνου.
Έτσι αποφεύγεται το φαινόμενο κάθε υπουργείο να διαθέτει διαφορετική εικόνα.
- Κοινό επιχειρησιακό πρωτόκολλο Αθήνας–Λευκωσίας
Η Κύπρος δεν πρέπει να πληροφορείται τις εξελίξεις από τα μέσα ενημέρωσης.
Τι πρέπει να γίνει
Πριν από την έναρξη των εργασιών να υπογραφεί GSI Crisis Coordination Protocol Ελλάδας–Κύπρου.
Να προβλέπει:
- άμεση ενημέρωση για περιστατικό,
- κοινή εκτίμηση κατάστασης,
- κοινό πλαίσιο δημόσιας επικοινωνίας,
- συντονισμό στις Βρυξέλλες,
- και προκαθορισμένο τρόπο χειρισμού των νομικών και διπλωματικών διαστάσεων.
Υπεύθυνοι
ΥΠΕΞ Ελλάδας + ΥΠΕΞ Κυπριακής Δημοκρατίας.
Ενέργεια
Ένα κοινό decision tree Αθήνας–Λευκωσίας.
- Να δημιουργηθεί απευθείας δίαυλος αποκλιμάκωσης Αθήνας–Άγκυρας
Η Ελλάδα μπορεί να διατηρεί αμετακίνητη τη νομική της θέση και ταυτόχρονα να επιδιώκει μηχανισμό αποφυγής ατυχήματος.
Τι πρέπει να γίνει
Να υπάρχει προκαθορισμένο κανάλι επικοινωνίας για περιστατικά που αφορούν:
- ερευνητικά πλοία,
- ναυτικές μονάδες,
- επικαλυπτόμενες δραστηριότητες,
- ζητήματα ασφάλειας ναυσιπλοΐας,
- και παρερμηνείες.
Υπεύθυνος
ΥΠΕΞ, σε συντονισμό με ΥΠΕΘΑ και ΓΕΕΘΑ.
Βασικός κανόνας
Το κανάλι δεν διαπραγματεύεται κυριαρχικά δικαιώματα. Ασχολείται με το πώς αποφεύγουμε ένα ατύχημα ή ένα ανεξέλεγκτο επεισόδιο. Αυτό επιτρέπει deconfliction χωρίς αναγνώριση των εκατέρωθεν νομικών θέσεων.
- Να μετατραπεί η ευρωπαϊκή διάσταση σε συγκεκριμένο μηχανισμό
Η Αθήνα δεν πρέπει απλώς να ενημερώνει την ΕΕ όταν προκύψει κρίση.
Τι πρέπει να γίνει
Πριν από την έναρξη των εργασιών, η Ελλάδα και η Κύπρος να ζητήσουν από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και την ΕΥΕΔ:
- καθορισμό σημείου επαφής για το GSI,
- ένταξη του έργου στη σχετική ευρωπαϊκή αξιολόγηση κινδύνου,
- διαδικασία ταχείας ενημέρωσης σε περίπτωση σοβαρού περιστατικού,
- σύνδεση με τους ευρωπαϊκούς μηχανισμούς ασφάλειας υποθαλάσσιων υποδομών.
Η ΕΕ έχει ήδη δημιουργήσει Cable Security Toolbox, μηχανισμούς risk assessment και πλαίσιο για πρόληψη, ανίχνευση, απόκριση και αποκατάσταση.
Υπεύθυνος
ΥΠΕΞ + ΥΠ. Ενέργειας.
Ενέργεια
Ένα EU GSI Security Arrangement με σαφή σημεία επαφής και διαδικασίες ενημέρωσης.
- Να δημιουργηθεί κοινή επιχειρησιακή εικόνα θαλάσσιας δραστηριότητας
Εδώ χρειάζεται να είμαστε πρακτικοί. Η Ελλάδα δεν χρειάζεται να ανακοινώνει δημόσια κάθε μέσο επιτήρησης που διαθέτει. Χρειάζεται όμως να εξασφαλίσει ότι οι αρμόδιες υπηρεσίες έχουν ενιαία εικόνα της περιοχής.
Τι πρέπει να γίνει
Ενοποίηση των διαθέσιμων δεδομένων από:
- AIS/ MarineTraffic Live Ships Map,
- δορυφορικές πηγές,
- παράκτια επιτήρηση,
- αεροπορική επιτήρηση,
- εμπορικές πηγές,
- και άλλες νόμιμες κρατικές πηγές.
Υπεύθυνος
ΓΕΕΘΑ, με το Λιμενικό και τον ΑΔΜΗΕ/GSI.
Ενέργεια
Ένα κοινό Maritime Situational Picture για τη ζώνη δραστηριότητας του έργου.
Σκοπός
Όχι να «κυνηγάμε» κάθε πλοίο. Αλλά να αναγνωρίζουμε έγκαιρα αλλαγές συμπεριφοράς που μπορεί να εξελιχθούν σε περιστατικό. Η προσέγγιση είναι συμβατή με τη νέα ευρωπαϊκή πολιτική, η οποία δίνει έμφαση στην πραγματικού χρόνου ανίχνευση και στη δημιουργία ολοκληρωμένης εικόνας ανά θαλάσσια λεκάνη.
- Να καθοριστεί εκ των προτέρων ποιος έχει την επιχειρησιακή ευθύνη για το ερευνητικό σκάφος
Αυτό πρέπει να είναι απολύτως καθαρό πριν από κάθε αποστολή.
Τι πρέπει να απαντηθεί
- Ποιος είναι ο φορέας του έργου;
- Ποιος είναι υπεύθυνος για τη ναυτική ασφάλεια;
- Ποιος επικοινωνεί με τρίτα πλοία;
- Ποιος αναφέρει συμβάν;
- Ποιος αποφασίζει προσωρινή διακοπή για λόγους ασφάλειας;
- Ποιος αποφασίζει επανέναρξη;
Υπεύθυνος
ΑΔΜΗΕ/GSI για την τεχνική δραστηριότητα, με τις αρμόδιες κρατικές αρχές να έχουν τις αντίστοιχες αρμοδιότητες ασφάλειας και δημόσιας τάξης.
Ενέργεια
Ένα Mission Responsibility Matrix για κάθε θαλάσσια φάση του έργου. Αυτό είναι κρίσιμο ώστε μια τεχνική απόφαση να μην συγχέεται με πολιτική απόφαση.
- Να δημιουργηθεί «κάρτα συμβάντος» για κάθε περιστατικό
Σε κρίση, η πληροφορία συχνά γίνεται πρόβλημα.
Ποιος είδε τι; Πότε; Ποιος το επιβεβαίωσε; Τι γνωρίζουμε και τι υποθέτουμε;
Τι πρέπει να γίνει
Να υπάρχει τυποποιημένο GSI Incident Report.
Κάθε περιστατικό να καταγράφει:
- χρόνο,
- θέση,
- εμπλεκόμενα μέσα,
- πραγματικά γεγονότα,
- διαθέσιμα στοιχεία,
- εκτίμηση κινδύνου,
- αρχική νομική αξιολόγηση,
- και προτεινόμενα επόμενα βήματα.
Υπεύθυνος
GSI Crisis Cell + ΓΕΕΘΑ + ΑΔΜΗΕ/GSI.
Στόχος
Να διαχωρίζονται τα επιβεβαιωμένα γεγονότα από τις εκτιμήσεις πριν ληφθεί πολιτική απόφαση.
- Να συμφωνηθεί κανόνας δημόσιας επικοινωνίας
Η επικοινωνία αποτελεί μέρος της αποτροπής. Αλλά η υπερβολική ρητορική μπορεί να περιορίσει τις επιλογές αποκλιμάκωσης.
Τι πρέπει να γίνει
Να συμφωνηθεί από πριν ότι σε ένα περιστατικό θα υπάρχει μία βασική κυβερνητική γραμμή + ένας αρμόδιος εκπρόσωπος.
Η ανακοίνωση πρέπει να απαντά μόνο σε τρία ερωτήματα:
- Τι συνέβη;
- Τι κάνει η Ελλάδα;
- Ποιο είναι το επόμενο θεσμικό βήμα;
Υπεύθυνος
Κυβερνητικός εκπρόσωπος, με πληροφορίες από ΥΠΕΞ, ΥΠΕΘΑ και ΑΔΜΗΕ/GSI.
Στόχος
Να μην δημιουργηθεί κρίση επικοινωνίας παράλληλα με την πραγματική κρίση.
- Να υπάρξει «νομικός φάκελος έτοιμος προς χρήση»
Η Ελλάδα δεν πρέπει να συντάσσει τη νομική της επιχειρηματολογία αφού ξεκινήσει το επεισόδιο.
Τι πρέπει να γίνει
Το ΥΠΕΞ να έχει έτοιμο φάκελο που να τεκμηριώνει:
- το νομικό καθεστώς της συγκεκριμένης δραστηριότητας,
- το ευρωπαϊκό καθεστώς του έργου,
- τις σχετικές διεθνείς υποχρεώσεις,
- τη διαφορά μεταξύ ενημέρωσης και άδειας,
- και τις θέσεις Ελλάδας και Τουρκίας.
Υπεύθυνος
Νομική Υπηρεσία ΥΠΕΞ.
Ενέργεια
Ένα GSI Legal Position Paper και σύντομο non-paper για χρήση σε ΕΕ, ΝΑΤΟ και διεθνείς εταίρους. Σκοπός δεν είναι η δημόσια νομική αντιπαράθεση. Είναι να υπάρχει ενιαία και συνεπής ελληνική θέση.
- Να δημιουργηθεί «Mediterranean Cable Resilience Hub» στην Ελλάδα
Εδώ υπάρχει δυνατότητα να μετατραπεί η σημερινή πρόκληση σε ευρωπαϊκή δυνατότητα. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει ήδη χρηματοδοτήσει την ανάπτυξη περιφερειακών Cable Hubs, συμπεριλαμβανομένου του Μεσογειακού, και προωθεί ευρωπαϊκές δυνατότητες επισκευής καλωδίων.
Τι πρέπει να κάνει η Ελλάδα
Να διεκδικήσει ενεργό ρόλο σε ένα Mediterranean Cable Hub, με:
- τεχνική υποστήριξη,
- δυνατότητες επισκευής,
- αποθέματα κρίσιμου εξοπλισμού,
- συνεργασία με εταιρείες καλωδίων,
- και μηχανισμό ταχείας απόκρισης.
Υπεύθυνος
ΥΠ Ενέργειας + ΑΔΜΗΕ, σε συνεργασία με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.
Στόχος
Να γίνει η Ελλάδα όχι μόνο χώρα που προστατεύει ένα καλώδιο, αλλά χώρα που διαθέτει ευρωπαϊκή ικανότητα ανθεκτικότητας και αποκατάστασης.
- Να συμφωνηθεί χρόνος και διαδικασία αποκατάστασης
Η αποτροπή πρέπει να μετριέται και με πρακτικούς δείκτες.
Τι πρέπει να μετράται
Για κάθε πιθανό περιστατικό:
- χρόνος εντοπισμού,
- χρόνος επιβεβαίωσης,
- χρόνος πολιτικής ενημέρωσης,
- χρόνος κινητοποίησης τεχνικού φορέα,
- χρόνος πρόσβασης σε μέσα επισκευής,
- και εκτιμώμενος χρόνος επαναφοράς.
Υπεύθυνος
ΑΔΜΗΕ/GSI.
Συνεργασία
ΥΠΕΝ, ευρωπαϊκοί φορείς, τεχνικοί ανάδοχοι και πάροχοι επισκευής. Η ΕΕ θεωρεί την ταχεία επισκευή βασικό στοιχείο ανθεκτικότητας και αποτροπής και έχει ήδη προβλέψει ευρωπαϊκές δυνατότητες επισκευής.
- Να γίνει άσκηση κρίσης πριν από την πραγματική κρίση
Αυτό είναι ίσως το πιο πρακτικό μέτρο.
Τι πρέπει να γίνει
Να πραγματοποιηθεί tabletop exercise Αθήνας–Λευκωσίας–ΑΔΜΗΕ/GSI με ευρωπαϊκή συμμετοχή.
Το σενάριο μπορεί να είναι. Ερευνητική δραστηριότητα βρίσκεται σε εξέλιξη. Τουρκική πλευρά εκδίδει προειδοποίηση. Ακολουθεί παρουσία κρατικών πλοίων στην περιοχή. Εμφανίζεται περιστατικό που δημιουργεί κίνδυνο για την ασφάλεια των εμπλεκομένων.
Χωρίς να προσομοιώνονται επιχειρησιακές τακτικές ή στρατιωτικές κινήσεις, η άσκηση πρέπει να ελέγξει:
- ποιος ενημερώνει ποιον,
- ποιος αποφασίζει,
- πόσο γρήγορα λειτουργεί το crisis cell,
- εάν Αθήνα και Λευκωσία έχουν κοινή γραμμή,
- εάν υπάρχει ευρωπαϊκό κανάλι,
- και πόσο γρήγορα μπορεί να αποκατασταθεί η επικοινωνία.
Υπεύθυνος
ΚΥΣΕΑ / Γραφείο Πρωθυπουργού.
Ενέργεια
Μετά την άσκηση, After Action Report με συγκεκριμένες διορθωτικές ενέργειες.
- Να μετράται η στρατηγική με δείκτες και όχι με δηλώσεις
Μια επιχειρησιακή στρατηγική χρειάζεται μετρήσιμα αποτελέσματα.
Προτείνεται ένας μικρός πίνακας GSI Readiness Indicators:
| Δείκτης | Στόχος |
| Ενεργοποίηση crisis cell | Προκαθορισμένος χρόνος |
| Ενημέρωση Αθήνας–Λευκωσίας | Άμεση |
| Ενημέρωση ΕΕ | Προκαθορισμένο πρωτόκολλο |
| Επιβεβαίωση περιστατικού | Διαδικασία πολλαπλής επιβεβαίωσης |
| Επικοινωνία με άλλη πλευρά | Προκαθορισμένο κανάλι |
| Νομική αξιολόγηση | Έτοιμος φάκελος |
| Τεχνική απόκριση | Προκαθορισμένο σχέδιο |
| Δυνατότητα επισκευής | Συμβάσεις/διαθεσιμότητα |
| Δημόσια επικοινωνία | Ένας κεντρικός δίαυλος |
| Μετά την κρίση | After Action Review |
Έτσι η αποτροπή παύει να είναι σύνθημα. Γίνεται μετρήσιμη κρατική ικανότητα.
Το επιχειρησιακό μοντέλο σε μία σελίδα
Η ελληνική προσέγγιση θα μπορούσε να συνοψιστεί ως εξής:
ΠΡΙΝ
ΚΥΣΕΑ: εγκρίνει το σχέδιο. ΥΠΕΞ: οργανώνει διπλωματία και νομική θέση. ΥΠΕΘΑ/ΓΕΕΘΑ: οργανώνει την κρατική εικόνα ασφάλειας. ΑΔΜΗΕ/GSI: οργανώνει την τεχνική δραστηριότητα και ανθεκτικότητα. Κύπρος: εντάσσεται στο κοινό πρωτόκολλο. ΕΕ: ενημερώνεται και συνδέεται με το ευρωπαϊκό πλαίσιο.
ΚΑΤΑ ΤΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ
ΑΔΜΗΕ/GSI: αναφέρει τεχνικά περιστατικά. ΓΕΕΘΑ/Λιμενικό: παρέχουν την αρμόδια επιχειρησιακή εικόνα. GSI Crisis Cell: ενοποιεί τις πληροφορίες.
ΥΠΕΞ: χειρίζεται διπλωματικό επίπεδο. Κυβέρνηση: αποφασίζει την πολιτική αντίδραση.
ΜΕΤΑ
ΑΔΜΗΕ: αποκατάσταση. ΥΠΕΞ: διπλωματική διαχείριση. ΚΥΣΕΑ: αξιολόγηση κρίσης. ΕΕ: αξιοποίηση των ευρωπαϊκών μηχανισμών ανθεκτικότητας.
Όλοι: After Action Review.
Η βασική επιχειρησιακή αρχή
Η Ελλάδα δεν χρειάζεται να απαντήσει στην τουρκική πολιτική με έναν ανταγωνισμό δηλώσεων.
Χρειάζεται να καταστήσει σαφές, κυρίως μέσω των πράξεων και των θεσμών της, ότι υπάρχουν προκαθορισμένες διαδικασίες. Η Τουρκία μπορεί να διατυπώνει τις νομικές της θέσεις. Η Ελλάδα μπορεί να διατυπώνει τις δικές της. Η διαφωνία μπορεί να παραμένει. Αυτό που δεν πρέπει να παραμένει αβέβαιο είναι: ποιος αποφασίζει, ποιος επιτηρεί, ποιος επικοινωνεί, ποιος προστατεύει, ποιος αποκαθιστά και ποιος αποφασίζει την αποκλιμάκωση.
Αυτό είναι το πραγματικό περιεχόμενο της αποτροπής. Όχι η ένταση της ρητορικής. Η επιχειρησιακή αξιοπιστία. Και η πιο σημαντική αλλαγή νοοτροπίας είναι η εξής: Δεν σχεδιάζουμε για να κερδίσουμε ένα επεισόδιο. Σχεδιάζουμε ώστε ένα επεισόδιο να μην μπορεί να μας οδηγήσει εκεί που δεν επιλέξαμε να πάμε.
Η ΕΕ έχει ήδη υιοθετήσει τη λογική της ανθεκτικότητας των υποθαλάσσιων καλωδίων ως κύκλο πρόληψης, ανίχνευσης, απόκρισης, αποκατάστασης και αποτροπής.
Η Ελλάδα μπορεί να εφαρμόσει την ίδια λογική στον GSI με πολύ πιο συγκεκριμένο τρόπο: Πρόληψη → Επίγνωση → Επικοινωνία → Κλιμάκωση υπό έλεγχο → Αποκατάσταση → Αποκλιμάκωση.
Αυτό είναι ένα πραγματικό επιχειρησιακό δόγμα διαχείρισης της «Παγίδας του Καλωδίου».
*Ο Δημήτριος Τσαϊλάς είναι απόστρατος Αξιωματικός του ΠΝ, δίδαξε επί σειρά ετών στις έδρες Επιχειρησιακής Σχεδιάσεως καθώς και της Στρατηγικής και Ασφάλειας, σε ανώτερους Αξιωματικούς στην Ανώτατη Διακλαδική Σχολή Πολέμου. Σήμερα είναι συνεργάτης και ερευνητής του Institute for National and International Security(INIS), του Strategy International (SI) και του Research Institute for European and American Studies (RIEAS).
