Πα. Οκτ 18th, 2019

Geopolitics & Daily News

Global news on Economy, Security, Politics and more

Οι προσπάθειες μεταρρύθμισης της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας και η κατάληξη στο καθεστώς των Νεότουρκων

Γράφει ο ο Υποπλοίαρχος Παναγιώτης Γέροντας ΠΝ,
Επιτελής Υπηρεσίας Ιστορίας Ναυτικού

 

24 Δεκεμβρίου του 1761 γεννιέται ο μεταρρυθμιστής Σουλτάνος Σελίμ ο Γ’. Ήταν ιδιαίτερα μορφωμένος και υπήρξε ποιητής και μουσικός. Προσπάθησε να προωθήσει μεταρρυθμίσεις στο στρατό με αποτέλεσμα να έρθει σε σύγκρουση με τους Γενίτσαρους, οι οποίοι κατάφεραν να τον περιορίσουν στα ανάκτορα. Οι προσπάθειές του εγκαινίασαν την περίοδο των μεταρρυθμίσεων στην Οθωμανική Αυτοκρατορία, η οποία ονομάστηκε Τανζιμάτ.

 

 


Ο Σουλτάνος Σελίμ ο Γ’.

Η Οθωμανική Αυτοκρατορία πιεζοταν να ακολουθήσει την οδό του εκσυγχρονισμού από δύο μέτωπα. Το πρώτο ήταν το εσωτερικό. Οι συνεχόμενες ήττες της αυτοκρατορίας πρώτα από τους Γάλλους έπειτα με την Ελληνική Επανάσταση του 1821 και τέλος με τους Ρώσους προκάλεσαν προβληματισμούς σε εκπροσώπους της οθωμανικής ελίτ. Το δεύτερο ήταν το εξωτερικό. Οι Ρώσοι απαιτούσαν μεταρρυθμίσεις εμφανιζομενοι ως προστάτες των Ορθοδόξων Χριστιανών. Οι υπόλοιπες Μεγάλες Δυνάμεις προσπαθούσαν να εκσυγχρονίσουν τις δομές του κράτους για να διευκολύνουν την οικονομική τους διείσδυση. Χαρακτηριστικοί σταθμοί αυτής της πορείας ήταν ο Κριμαϊκός Πόλεμος (1853 – 1856) και το Χαττ-ι-Χουμαγιούν (1856). Βασικός άξονας του κειμένου ήταν η αρχή της ισότητας των θρησκευτικών κοινοτήτων (μιλλετ) της αυτοκρατορίας. Το Χαττ-ι- Χουμαγιούν αντιμετώπιζε τις θρησκευτικές κοινότητες ως εθνότητες με την δυτική έννοια του όρου. Το παραπάνω όμως ερχόταν σε αντίθεση με την νομιμοποίηση της σουλτανικης εξουσίας, ενώ ενίσχυσε τις κεντροφυγες τάσεις.

Με τον Σουλτάνο Αμπντουλχαμίτ Β’, η Οθωμανική Αυτοκρατορία αποκτά το πρώτο της σύνταγμα το 1876. Παρ’ όλα αυτά, ο παραπάνω Σουλτάνος ακολούθησε εχθρική στάση απέναντι στους Χριστιανούς της αυτοκρατορίας. Προωθούσε την οθωμανικοτητα στους μουσουλμανικους πληθυσμούς (Κούρδοι, Αλβανοί, Τσερκεζοι, Τουρκμενοι, Άραβες), ενώ οι Χριστιανοί προβάλλονταν ως εχθροί της οθωμανικής πατρίδας (vatan: πατρίδα – δεν είναι τυχαίο που τουρκική εφημερίδα του ομίλου Doğan Media Group, φίλα προσκείμενο στον Ερντογάν έχει αυτό το όνομα). Αποτέλεσμα της παραπάνω πολιτικής ήταν οι αντιπαραθέσεις και οι σφαγές Χριστιανών. Κυρίως θύματα οι Αρμένιοι (πρώτη σφαγή των Αρμενίων 1894 – 1896). Η απολυταρχία του Αμπντουλχαμίτ του Β’ ακόμα και στις (νεο)τουρκικές πήγες αναφέρεται ως «σκοτεινή περίοδος».

 

Το σύμβολο της παραστρατιωτικης οργάνωσης Teşkilât-ı Mahsusa.

Το Κόμμα της Ένωσης και της Προόδου των Νεότουρκων, ενώ στην αρχή προέβαλε τα αιτήματα της ισότητας των μιλλέτ, στην συνέχεια αποκάλυψε το στυγνό του πρόσωπο. Σκοπός ήταν ο εκτουρκισμος των πάντων. Τους μη τουρκικούς μουσουλμανικους πληθυσμούς προσπαθούσε να τους αφομοιώσει, ενώ τους Χριστιανούς να τους εξοντώσει. Δημιουργήθηκε και μια «Ειδική Οργάνωση» (Teşkilât-ı Mahsusa), η οποία σκοπό είχε να εξοντώσει τους Αρμένιους και άλλους Χριστιανούς, όπως οι Πόντιοι Έλληνες. Σε αυτήν της την αποστολή η οθωμανική, νεοτουρκικη πλέον, ελίτ βρήκε ως συμμάχους τα φτωχα μουσουλμανικά στίφη. Η πάλη πήρε μορφή ταξική: ήταν οι πλούσιοι Χριστιανοί που έπαιρναν όλες τις καλές δουλειές και άφηναν τον φτωχό μουσουλμάνο περιθωριακό και αμόρφωτο.

Ο αρχισυμμοριτης και φονιάς Τοπάλ Οσμάν.

 

 

Είναι χαρακτηριστική η περίπτωση του Τοπάλ Οσμάν, του αρχισυμμοριτη που έπαιξε πολύ ενεργό ρόλο στην εξόντωση των Αρμενίων και των Ποντίων. Αυτός λοιπόν, σύμφωνα με μαρτυρίες Ελλήνων της Κερασούντας, από μικρός δούλευε ως βοηθός (τσιράκι) σε ελληνικό ξυλουργείο της πόλης, γεγονός που του δημιούργησε σύμπλεγμα κατωτερότητας και απωθημένα απέναντι στους Έλληνες, οι οποίοι κυριαρχούσαν σε όλους τους τομείς στην κοινωνία της Κερασούντας.

 

Διαβάστε επίσης:  Η τηλεοπτική σειρά Κόκκινο Ποτάμι και οι αναφορές στο κίνημα των Νεότουρκων που πραγματοποίησε τις γενοτονίες Ποντίων και Αρμενίων

Facebooktwitterredditpinterestlinkedinmail

Photos & Clips

bgcolor="000000"
2019 Copyright © All rights reserved - Geopolitics & Daily News | Newsphere by AF themes.