05/12/2020

Geopolitics & Daily News

Global news on Economy, Security, Politics and more

Η ψευδαίσθηση της εξωτερικής πολιτικής

By George Friedman
Al Monitor 

 

Ανεξάρτητα από το ποιος θα είναι ο επόμενος πρόεδρος της Αμερικής, ο κόσμος θα αναρωτιέται ποια θα είναι η εξωτερική πολιτική του Προέδρου Ντόναλντ Τραμπ στη δεύτερη θητεία του ή θα αναρωτιέται ποια θα είναι η εξωτερική πολιτική του Προέδρου Τζο Μπάιντεν. Παράλληλα,  με ιδαίτερη προθυμία εκείνη η μερίδα των Αμερικανών που ενδιαφέρονται για τον υπόλοιπο κόσμο, θα αναρωτιούνται ποιες θα είναι οι προθέσεις του παλαιού ή του νέου προέδρου. Πουθενά όμως η απορία δεν θα είναι μεγαλύτερη από ό, τι στην Ουάσιγκτον, το μοναδικό μέρος στις Ηνωμένες Πολιτείες που πραγματικά ενδιαφέρεται για την εξωτερική πολιτική,  επειδή πολλοί ελπίζουν να κερδίσουν τα προς το ζην από τη νέα – ή παλιά – εξωτερική πολιτική.

Στην καλύτερη περίπτωση, η εξωτερική πολιτική είναι ένας κατάλογος προθέσεων. Στη χειρότερη περίπτωση, είναι ένας κατάλογος προθέσεων που ελπίζουν να φαίνεται ως ένας κατάλογος προθέσεων, ενώ στην πραγματικότητα είναι ένας κατάλογος όπου ο πρόεδρος δεν έχει κάνει κανένα σχέδιο να ακολουθήσει, αλλά  προβάλλεται για να κρύψει το γεγονός ότι ο μόνος πραγματικός στόχος ήταν να κερδίσει τις εκλογές. Η πολιτική αυτή σε θέματα  υγειονομικής περίθαλψης ή σε θέματα φόρων είναι επικίνδυνη για τους προέδρους. Όχι όμως και σε θέματα εξωτερικής πολιτικής.  

Το βασικό πρόβλημα με την εξωτερική πολιτική δεν είναι η υποκρισία. Αντίθετα, η εξωτερική πολιτική είναι άσχετη με τις προθέσεις ενός προέδρου. Η εξωτερική πολιτική του Προέδρου Τζορτζ Μπους επαναπροσδιορίστηκε στις 9/11. Οι προθέσεις του πριν δεν είχαν καμία σχέση με τις προθέσεις του μετά. Το ευρύ όραμα του Προέδρου Κέννεντι άλλαξε σημαντικά τον Απρίλιο του 1961, τρεις μήνες μετά τα εγκαίνιά του, με την εισβολή στον Κόλπο των Χοίρων. Η αποτυχία του εκεί μείωσε την πολιτική του στην Κούβα,  Η εξωτερική πολιτική του Προέδρου Χάρι Σ. Τρούμαν περιστράφηκε γύρω από την Ευρώπη στις 25 Ιουνίου 1950, όταν ξεκίνησε ο πόλεμος της Κορέας. 

Σε κάθε περίπτωση, η εξωτερική πολιτική ενός προέδρου διαμορφώνεται από άλλη χώρα. Τα παραπάνω είναι αυστηρά παραδείγματα. Με μια ευρύτερη έννοια, η αμερικανική εξωτερική πολιτική είναι μια αλληλεπίδραση μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών και των ξένων χωρών. Οι Ηνωμένες Πολιτείες, ως παγκόσμια δύναμη, έχουν ένα τεράστιο δίκτυο συμμάχων, αντιπάλων και χωρών που προσπαθούν να αποφασίσουν ποια η θέση τοτυς. σκοπεύουν. Οι εξωτερικές σχέσεις είναι η αλληλεπίδραση χωρών που ενδέχεται να αντισταθούν στο σύνολο ή μέρος μιας εξωτερικής πολιτικής. Η εξωτερική πολιτική, όπως ένα πολεμικό σχέδιο, δεν επιβιώνει με την ανακοίνωσή της στον κόσμο.

Ο Πρόεδρος Μπαράκ Ομπάμα ανέλαβε τα καθήκοντά του με σκοπό να τερματίσει την εχθρότητα μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών και του ισλαμικού κόσμου. Έκανε μια ομιλία στον αραβικό κόσμο τονίζοντας τις επιθυμίες του. Ήταν η πολιτική του, αλλά ο ισλαμικός κόσμος δεν ήταν ενθουσιασμένος με το όραμά του. Ο Τραμπ σκόπευε  να αποσυρθεί από τη Μέση Ανατολή, με κίνητρο λιγότερο τον αλτρουισμό και περισσότερο τη μείωση της έκθεσης των ΗΠΑ. Μπορεί να υπάρχουν λιγότερα στρατεύματα στη Μέση Ανατολή σήμερα, αλλά οι απώλειες εξακολουθούν να απορροφώνται.

Οι προθέσεις, ειλικρινείς ή όχι, είναι απλώς επιθυμίες στη διεθνή δυναμική. Οι συγκεκριμένες επιθυμίες, όπως η απομάκρυνση των πυρηνικών όπλων στη Βόρεια Κορέα, αποτυγχάνουν επειδή η Βόρεια Κορέα θέλει να τα έχει, ακόμη και παρά την εγγύηση ότι κανείς δεν θα της επιτεθεί σε αυτήν. Η δέσμευση για διατήρηση στενών σχέσεων με την Ευρώπη αποδυναμώνεται, διότι η Ευρώπη είναι ένα συνονθύλευμα κατακερματισμένων χωρών, καθεμία από τις οποίες βλέπει τον κόσμο με διαφορετικό τρόπο. Η Ευρώπη μπορεί να θέλει στενότερους δεσμούς με τις Ηνωμένες Πολιτείες, αλλά η πολυπλοκότητα της αμοιβαίας διαμονής καθιστά αδύνατη την πραγματοποίηση επιθυμιών.

Υπάρχουν φυσικά πιο σαγηνευτικά και λιγότερο εστιασμένα οράματα. Ο Κένεντι σε μια από τις ομιλίες του είχε πει: “Ενημερώστε κάθε έθνος ότι θα πληρώσουμε οποιοδήποτε τίμημα, θα φέρουμε οποιοδήποτε βάρος, θα αντιμετωπίσουμε κάθε δυσκολία, θα υποστηρίξουμε οποιονδήποτε φίλο, θα αντιταχθούμε σε οποιονδήποτε εχθρό για να διασφαλίσουμε την επιβίωση και την επιτυχία της ελευθερίας .” Ήταν μια ρητορικά υπέροχη και φαινομενικά λαμπρή εξωτερική πολιτική. Η πληρωμή κάθε τιμής και η επιβάρυνση υποχρεώνει το έθνος να είναι διαρκώς προετοιμασμένο να πάει στον πόλεμο υπό οποιεσδήποτε συνθήκες και χωρίς να λαμβάνει υπόψη τα αμερικανικά συμφέροντα και, κατ ‘επέκταση, τις αμερικανικές ζωές. Κατά μία έννοια ο Κέννεντι το εννοούσε με τη συμμετοχή των αμερικανικών στρατευμάτων στη Νοτιοανατολική Ασία, την προετοιμασία απέναντι  στους Σοβιετικούς στην Ευρώπη και τους Κινέζους στην Κορέα, και ούτω καθεξής. Δεν ήταν ιδιαίτερα συγκεκριμένη η εξωτερική πολιτική του  και ο ίδιος δολοφονήθηκε προτού αναφερθούν οι λεπτομέρειες και το κόστος.

Ο Μπους και ο Τρούμαν είναι πιο ισχυρά παραδείγματα των ορίων της εξωτερικής πολιτικής και της υπεροχής της γεωπολιτικής αναγκαιότητας. Σε κάθε διοίκηση, ένας εχθρός έκανε μια ενέργεια στην οποία οι Ηνωμένες Πολιτείες έπρεπε να αντιδράσουν. Εύλογα, ούτε ο Μπους ούτε ο Τρούμαν ανέμεναν τη στιγμή. Αλλά αφού συνέβη, όλες οι επιθυμίες τους απορρίφθηκαν και αντιμετώπισαν τη σκληρή πραγματικότητα. Η εξωτερική πολιτική των ΗΠΑ έχει σχεδιαστεί τουλάχιστον τόσο από τις ξένες χώρες όσο και από τους προέδρους και τις ομάδες προβληματισμού της Ουάσιγκτον. Οι πιο σημαντικές στιγμές είναι εκείνες που προγραμματίζονται από έναν αντίπαλο και παραμένουν  απρόβλεπτες από τον πρόεδρο.

Το θέμα είναι ότι η εξωτερική πολιτική προϋποθέτει ότι κατανοούμε τον κόσμο και τις κρυφές προθέσεις του για εμάς. Αντί να δημιουργήσει ένα πλαίσιο για την απάντηση στην απροσδόκητη επίθεση και την απροσδόκητη ήττα, η εξωτερική πολιτική υποθέτει είτε ότι οι ειδικοί μπορούν να διαμορφώσουν τον κόσμο είτε ότι οι ευρείες και αδύνατες εγγυήσεις θα μπορούσαν να φοβίσουν τους εχθρούς των ΗΠΑ.

Ο Μπους δεν περίμενε ποτέ ότι θα διατάξει στρατεύματα των ΗΠΑ στο Αφγανιστάν. Δεν το πίστευε γιατί ήταν αδιανόητο πριν από την 11η Σεπτεμβρίου. Το πρόβλημα με την εξωτερική πολιτική είναι ότι εξ ορισμού δεν μπορεί να συλλάβει το αδιανόητο. Και σε μια παγκόσμια δύναμη, με συμφέροντα παντού, η εξωτερική πολιτική πρέπει να κατασκευαστεί για να φέρει το βάρος του απροσδόκητου.

Facebooktwitterredditpinterestlinkedinmail